عقیق: تالار فرشچیان اصفهان در این شب‌های فاطمیه پذیرای اجرای نمایش «به تماشا نمی‌شود» است که یکی از بازیگران اصلی آن، کربلایی مهدی رعنایی، مداح شناخته‌شده اهل بیت عصمت و طهارت (علیهم‌السلام) است. این تئاتر با موضوع ایام فاطمیه و مصائب حضرت زهرا (سلام‌الله) از چهاردهم آبان روی صحنه رفته و به همت گروه هنری طوبی، طراحی و اجرا شده است.
یکی از عوامل نمایش «به تماشا نمی‌شود» در توضیح چرایی حضور این مداح اهل‌بیت (علیهم‌السلام) می‌گوید: «ایشان از مدت‌ها قبل برای تماشای اجراهای ما به سالن می‌آمد. یک‌بار گفت من به عنوان مداحی که برای همه روضه می‌خوانم، بعد از تماشای نمایش‌های شما بیشتر تحت تاثیر قرار می‌گیرم و خیلی دوست دارم یک تجربه روضه‌خوانی این‌چنینی برای حضرت زهرا (سلام‌الله) داشته باشم.»در مجال پیش‌رو به بهانه نقش‌آفرینی کربلایی مهدی رعنایی در نمایش فاطمی «به تماشا نمی‌شود» که در نوع خود یک خرق عادت به‌شمار می‌آید، به سراغ این مداح رفتیم و انگیزههای او را برای بازی در یک اثر نمایشی جویا شدیم. در ادامه، مشروح گفت‌وگو با این مداح اهل‌بیت (علیهم‌السلام) را از نظر می‌گذرانید:
با خود کلنجار می‌رفتم که نکند حضور در این موقعیت از سر نفسانیت باشد
کربلایی مهدی رعنایی در توضیح آنچه که باعث شد او به عنوان یک مداح در اثری نمایشی حضور یافته و به ایفای نقش بپردازد، به خبرنگار فارس گفت: انگیزه اصلی‌ام معنوی بود نه دنیایی؛ خیلی کنکاش کردم و با خود کلنجار رفتم که نکند حضور در چنین موقعیتی از سر نفسانیت و میل به دیده شدن باشد. من همواره سعی می‌کنم از حاشیه دور باشم، اما طبیعتا می‌دانید که چنین فضاهایی تا حدی با حاشیه آمیخته شده است؛ یعنی وقتی شما تصمیم می‌گیرید وارد فضایی متفاوت با بستری که در آن شناخته شده‌اید شوید، خواه ناخواه حاشیه‌هایی به وجود می‌آید. باوجود این، انگیزه معنوی در نهایت مرا به این جمع‌بندی رساند که در این اثر نمایشی بازی کنم.
انگیزه‌ام معنوی بود
این مداح ادامه داد: وقتی خدا استعدادی به انسان داده است، او باید بتواند به درستی از آن استعداد استفاده کند. اگر از آن استعداد در راه مثبت و در راه حضرات معصوم (علیهم‌السلام) بهره‌برداری شود، چه بهتر؛ اما اگر در راه غیرمعصوم استفاده شود، قابل نقد است و باید آن را به چالش کشید. بنابراین اگر مقصودی غیر از قصد معنوی در کار نباشد، چه اشکالی دارد؟ شاید خداوند به جز مداحی استعدادهای دیگری هم به امثال بنده داده باشد. البته این را هم بگویم که سابقه من در فضای هنرهای نمایشی مربوط به امروز نیست؛ از سنین کودکی و نوجوانی تجربه‌های مختصری در این فضا داشته‌ام.
دوست داشتم خودم را برای حضرت زهرا (سلام‌الله) هزینه کنم
کربلایی مهدی رعنای در بخش دیگری از اظهارات خود عنوان کرد: با خود فکر کردم و گفتم من که می‌خواهم اشک مخاطب را برای حضرت زهرا (سلام‌الله‌علیها) دربیاورم؛ حالا چه فرقی می‌کند که این اتفاق در فضای هیئت رخ دهد یا روی صحنه تئاتر؟ شاید با وجود اسم من در این نمایش، مردم حس کنجکاوی بیشتری نسبت به کار پیدا کنند و به تماشای آن ترغیب شوند. این‌گونه بازتاب و بازخورد بهتری هم به وجود می‌آید و استقبال بیشتری از یک نمایش فاطمی صورت می‌گیرد. در این صورت، هیچ اشکالی ندارد که آدم خودش را برای اهل بیت (علیهم‌السلام) هزینه کند و اسم یا استعدادش صرف چنین کارهایی شود. من دوست دارم خودم را برای حضرت زهرا (سلام‌الله) هزینه کنم. البته این را هم بگویم که هر شب در بخشی از نمایش یک روضه‌خوانی زنده هم برای حضرت فاطمه (سلام‌الله) انجام می‌دهم.
فکر کردم شاید هیچ‌گاه مسیر کسی که مخاطب تئاتر است به هیئت نخورد
این مداح شناخته‌شده در ادامه یادآور شد: ما می‌دانیم که اقشار مذهبی جامعه به صورت خودجوش در مسیر اهل‌بیت عصمت و طهارت (علیهم‌السلام) گام برمی‌دارند و در مجالس روضه فاطمیه حضور پیدا می‌کنند. اما شاید مسیر کسی که مخاطب تئاتر است، به هیئت و مجالس روضه نخورد. از این‌رو فکر کردم که می‌توانم از طریق صحنه نمایش و به زبان هنر با چنین مخاطبانی ارتباط برقرار کنم و دغدغه دینی‌ام را به آنها منتقل سازم؛ شاید از این طریق بتوانم در وجود این قشر از مخاطبان جرقه‌ای ایجاد کنم.
موسیقی خط قرمز من است
کربلایی مهدی رعنایی یکی از خصوصیات مثبت گروه سازنده نمایش «به تماشا نمی‌شود» را عدم استفاده آنها از موسیقی دانست و گفت: یکی دیگر از دلایل مهمی که باعث شد من با بچه‌های این گروه نمایشی همکاری کنم، این بود که آنها اهل موسیقی نبودند؛ زیرا موسیقی خط قرمز من است. او در بخش دیگری از اظهارات خود به وجه تسمیه نمایش اشاره و در این‌باره بیان کرد: نام اولیه اجرای ما «به من بگو در دنیای تو جای او کجاست» بود.
یک روز از ساعت چهار و پنج بعدازظهر تا یازده و نیم شب نشستیم و با بچه‌های گروه درباره نام نمایش، فکر و گفت‌وگو کردیم؛ با این هدف که به اسم متناسب‌تری برسیم. در نهایت، به این اسم رسیدیم: «به تماشا نمی‌شود».
نقش یک سید روحانی را بازی می‌کنم
رعنایی درباره نقشی که در این نمایش ایفا می‌کند، گفت: من در این تئاتر نقش یک سید روحانی را بازی می‌کنم که بزرگ یک حسینیه است و جمعی از نوجوانان در کنار او فعالیت می‌کنند. نقش مقابل من، پدر یکی از نوجوانان فعال در حسینیه است که ازقضا میانه خوبی با دین و اعتقادات مذهبی ندارد. این دو شخصیت در ادامه وارد چالشی متفاوت با یکدیگر می‌شوند.
تلنگری برای محک دین‌داران واقعی
این مداح درباره پیام و لایه‌های مضمونی نمایش «به تماشا نمی‌شود» گفت: نمایش می‌خواهد این پیام را به مخاطبان خود منتقل کند که باید در بزنگاه‌ها و در میدان دشوار عمل، دین‌داری و اعتقادات خود را محک بزنند و ببینند که چند مرده حلاج‌اند. درست است که ما در زمانه حضرت زهرا (سلام‌الله) نبوده‌ایم، اما آیا امروز که در عصر غیبت امام عصر (عجل‌الله) قرار داریم، به وظیفه واقعی‌مان در قبال ایشان عمل می‌کنیم؟ نمایش می‌خواهد به ما تلنگر بزند که باید از موقعیت تماشاگری خارج و به کنشگری تغییر موضع دهیم.
همه قضاوت‌کنندگان را حلال می‌کنم
او درباره برداشت‌هایی که ممکن است درباره حضورش به عنوان یک مداح روی صحنه نمایش صورت پذیرد، گفت: ممکن است قضاوت‌هایی درباره حضور من روی صحنه تئاتر انجام شود و گاهی این قضاوت‌ها با جسارت و توهین هم همراه باشد اما من به دلیل محب اهل‌بیت بودن افرادی که چنین قضاوت‌هایی را انجام می‌دهند، همه آنها را پیشاپیش حلال کرده‌ام. هرچند از اعمال‌شان برائت دارم اما از خودشان برائت ندارم؛ چون محب امیرالمومنین (علیه‌السلام) هستند.
در فاطمیه امسال فقط شکل نوکری‌ام عوض شده است
کربلایی مهدی رعنایی در بخش پایانی اظهارات خود خاطرنشان کرد: ما از حدود یک ماه و نیم دو ماه قبل از آغاز ایام فاطمیه کارمان را شروع کردیم. من هر سال در ایام فاطمیه، برنامه روضه‌خوانی در هیئات مختلف را داشتم اما امسال تصمیم گرفتم به شکل دیگری نوکری کنم. ضمن اینکه روضه‌خوانی را هم تعطیل نکرده‌ام و هر شب روی صحنه برای حضرت زهرا (سلام‌الله) روضه می‌خوانم؛ انشاالله این نوکری به چشم بی‌بی دو عالم بیاید.
منبع:فارس
