زیارت در لغت به معنی دیدار با شخصی بزرگ و محترم، حضور در مشاهد مشرفه و بقاع متبرکه و زیارت اهل قبور است.
زیارت در روایات و احادیث اسلامی از جایگاهی ویژه برخوردار است و آثار و برکات بی شماری دارد و بسیار مورد سفارش و تاکید پیشوایان معصوم دین قرار گرفته است. چنانچه از رسول خدا (ص) نقل شده که فرمودند: الزِّیارَهُ تُنبِتُ المَوَدَّهَ. زیارت، مهر و مودت را در دل ها می رویاند.
اهمیت زیارت حضرت رسول (ص) به اندازه ای است که روایت شده کمال زیارت بیت الله الحرام به زیارت پیامبر اکرم (ص) است چنانکه در حدیثی آمده که: اَتِمُّوا بِرَسوُلِ الله (ص) اِذا خَرَجتُم ِالی بیت اللهِ الحرامِ فَاِنَّ تَرکَهُ جَفاءٌ وَ بِذلِکَ اُمِرتُم.
فلسفه زیارت
با استفاده از روایاتی چند، بخشی از فلسفه زیارت پیامبر اکرم (ص) و ائمه معصومین (ع) عبارت است از:
1- آشنایی با عقاید و معارف ناب
2- حق شناسی و ادای حق اهل بیت (ع)
3- الگوپذیری و هماهنگی با اهل بیت (ع) در تمام ابعاد زندگی
4- تولی و تبری
5- توسل و استمداد از ارواح طیبه معصومین (ع)
6- درخواست شفاعت در آخرت
توصیه به زیارت
در احادیث متعدد بر زیارت حضرات معصومین (ع) از فاصله دور و نزدیک توصیه و تاکید شده است که در ذیل به برخی از آنها اشاره می شود:
پیامبر
خدا(صلى الله علیه وآله) فرمودند: «هر کس مرا در حیات من یا پس از مرگ
زیارت کند، در روز قیامت در جوار من خواهد بود»؛(وسائل الشیعة 14: 334،)
امام
على(علیه السلام) از رسول الله(صلى الله علیه وآله) نقل مى کند که فرمود:
«هر کس در هر مکانى از زمین، به من سلام کند سلامش به من مى رسد».(امالى
طوسى، صفحه 167، حدیث 31)
در روایت معتبرى از امام سجّاد(علیه السلام)
نقل شده که رسول الله(صلى الله علیه وآله) فرمود: کسى که بعد از وفات من به
زیارت قبرم بیاید، مثل کسى است که در زمان حیاتم به سوى من هجرت کرده است،
پس اگر توان آن را ندارید، از دور بر من سلام بفرستید که به من مى
رسد.(کامل الزیارات، صفحه 14، حدیث 17، باب 2)
همچنین زیارت پیامبر اعظم
(ص) از راه دور، هم مستحب است چنانکه خود آن بزرگوار فرمود: مَن زارَ قبری
بَعدَ مَوتی کِانَ کَمَن هاجَرَ اِلیَّ فی حَیاتی، فَاِن لَم تَستَطیعُوا
فَابَعثوُا اِلَیَّ بِالسَّلامِ فَاِنَّهُ یَبلُغُنی. (وسایل الشیعه/ج 10/ص
263)هرکس بعد از رحلت من، قبر مرا زیارت کند مانند کسی است که در دوران
حیاتم به سوی من هجرت کرده باشد، پس اگر قادر به حضور در کنار قبرم نبودید
از فاصله دور به من سلام بفرستید، آن هم به من می رسد!
بخش هایی از زیارت حضرت رسول (صلی الله علیه و آله وسلم) از بعید
علامه مجلسی فرموده اند: شیخ مفید و سید بن طاوس رحمهمالله گفتهاند که چون میخواهی در غیر مدینه طیبه، حضرت رسول (صلیالله علیه و آله و سلم) را زیارت کنی، غسل بکن و بایست و دل خود را متوجه آن حضرت(ص) گردان و بگو: (اَشْهَدُ اَنْ لآ اِلهَ الاَّ اللهُ وَحْدَهُ لا شَریکَ لَهُ وَاَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّداًگواهم که نیست معبود حقی جز او خدا یگانه است و شریک ندارد و گواهم که محمد) - (عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ وَ اَنَّهُ سَیِّدُ الأَوَّلینَ وَالأخِرینَ وَ اَنَّهُ سَیَّدُ الأنبِیاءِ وَ الْمُرْسَلین بنده او و رسول اوست و او سیّد اولین و آخرین است و او سید پیغمبران و رسولان است.) – (اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَیْهِ وَعَلیاَهْلِ بَیْتِهِ الأَئمَّهِ الطَّیَّبینَ. پس بگو: خدایا رحمت فرست بر او و بر خاندانش ائمهی پاک.) – (اَلْسَّلامُ عَلَیْکَ یا رَسُولَ اللهِ اَلْسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَلیلَ اللهِ درود بر تو ای رسول خدا. سلام بر تو ای خلیل خدا.) (که همان زیارت حضرت رسول (ص) از بعید می باشد) .
اعمال روز میلاد پیامبر اعظم(ص)
روز هفدهم بنابر مشهور بین علماء امامیّه روز ولادت باسعادت حضرت خاتم الا نبیاء محمد بن عبدالله صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله است و معروف آنست كه ولادت باسعادتش در مكّه معظّمه در خانه خود آن حضرت واقع شده در روز جمعه در وقت طلوع فجر در عام الفیل در ایّام سلطنت انوشیروان عادل و نیز در این روز شریف سنه هشتاد و سه ولادت حضرت امام جعفر صادق علیه السلام واقع شده و باعث مزید فضل و شرافت این روز گردیده و بالجمله این روز روز بسیار شریفى است و از براى آن چند عمل است:
اوّل: غسل
دوّم: روزه و از براى آن فضیلت بسیار است و روایت شده كه هركه این روز را روزه بدارد ثواب روزه یك سال خدا براى او بنویسد و این روز یكى از آن چهار روز است كه در تمام سال به فضیلت روزه ممتاز است
سیّم: زیارت حضرت رسول صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَاله از نزدیك و دور
چهارم: زیارت امیرالمؤ منین علیه السلام به همان زیارتى كه حضرت صادق علیه السلام كرده و تعلیم محمّد بن مسلم فرموده و بیاید انشاءالله در باب زیارات
پنجم: در وقتى كه روز بلند شود دو ركعت نماز كند در هر ركعت بعد از حمد ده مرتبه اِنّا اَنْزَلْناهُ و ده مرتبه توحید بخواند و بعد از سلام در مصلاّى خود بنشیند و این دعا بخواند اَللّهُمَّ اَنْتَ حَىُّ لاتَمُوتُ الخ و این دعاى مبسوطى است و چون سَنَدَش را منتهى به معصوم ندیدم مراعات اختصار را اَهَمّ دیدم هركه طالبست به رجوع زاد المعاد رجوع نماید .
محمد غلوم مداح بحرینی در گفت و گو با عقیق:
عباس موزون در گفتگو با عقیق:
بخش اول گفت و گوی عقیق با استاد حسین انصاریان:
