امام جواد (ع) در عصری زندگی می کردند که یکی از پرچالش ترین دوره ها به لحاظ دینی، سیاسی، فرهنگی و ... محسوب می شد. ایشان اولین امامی هستند که در سن خردسالی به امامت رسیدند و در سن بسیار کمی یعنی 25 سالگی هم به شهادت رسیدند که از این نظر زندگی ایشان با بقیه امامان (ع) متفاوت است.
ایشان به مدت ۱۷ سال مسئولیت امامت جامعه اسلامی را بر عهده داشتند. در دوره امام جواد(ع) خلافت عباسی نسبت به دوران قبل رویکرد متفاوتی را در برابر ائمه (ع) در پیش گرفت. مامون که، 15سال از امامت امام جواد(ع) هم زمان با خلافت اوست، در دورانی حکومت می کرد که می توان آن دوران را اوج اقتدار عباسیان توصیف کرد.
در هر حال مامون پس از شهادت امام رضا(ع)، ابتدا با نرمی با امام (ع) برخورد می کرد و سپس ماجرای دامادی حضرت امام جواد (ع) پیش آمد و مامون دخترش ام الفضل را به عقد آن حضرت در آورد و از امام (ع) خواست که در دربار مامون سکونت داشته باشند اما امام(ع) این درخواست را نپذیرفتند. اگرچه ایشان پیشنهاد ازدواج با ام الفضل را پذیرفتند اما در این ازدواج هم اهداف خاصی را دنبال می کردند.
مامون نیز از این ازدواج اهداف پیچیده و مهمی را دنبال می کرد اما با تدابیر هوشمندانه امام جواد(ع) هیچ گاه به نتیجه نرسید.
نکته مهم این که دوران حضرت امام جواد (ع) به واقع یکی از پرچالش ترین دورانی است که شیعیان پشت سر گذاشتند و آن حضرت برای عبور دادن شیعیان از این بحران راهکارها و تدابیر مختلف و متفاوتی را به کار بردند. به نظر من مدیریت کردن این فضای ملتهب توسط امام نهم(ع)، یکی از بزرگ ترین موفقیتهای عصر امامت ایشان محسوب می شود.
منبع: باشگاه اندیشه
212113