عقیق: چند روزی است اظهارات محمدجواد ظریف در یک نشست سیاسی در اردیبهشت ۱۴۰۴، واکنشهایی را در کشور به دنبال داشته است. سخنانی که به گفته دکتر حشمت الله قنبری، موجب رنجش بخشی از مردم شده است.
دکتر قنبری شب گذشته (۲۱ مهر) در میدان ونک با اشاره به انتشار این اظهارات گفت: اینکه چرا محتوای یک نشست حزبی و سیاسی، با وجود احتمال ایجاد اختلاف و تلخکردن فضای جامعه، منتشر شده است، موضوع بحث من نیست؛ چراکه از آقای ظریف و دوستان و همراهان سیاسی او، بیان چنین دیدگاههایی مسبوق به سابقه است.
وی در ادامه با انتقاد از اظهارات ظریف درباره حاج میثم مطیعی و دیدار رهبر ایران با وزیر دفاع عربستان گفت: این استدلال که رهبر ایران باید در آینده کنار وزیر دفاع عربستان بنشیند، درست نیست. امام شهید ما در کنار وزیر دفاع عربستان ننشست؛ بلکه وزیر دفاع عربستان با وساطت مسئولان دولتی و طی تشریفات قانونی، برای دیدار با ایشان آمد و در مقابل آقای ما زانو زد.
این سخنران با انتقاد از اظهارات ظریف درباره حضور نمایندگان نیروی قدس در سفارتخانههای ایران در افغانستان، سوریه و عراق گفت: ظریف این موضوع را به نگاه تهدیدمحور جمهوری اسلامی نسبت میدهد و معتقد است اگر این کشورها تهدید تلقی نشوند، زمینه برای ایجاد فرصت فراهم میشود. اما باید پرسید چرا حضور نیروهای نظامی در مسئولیتهای دیپلماتیک را بهخودیخود نشانه رویکرد تهدیدمحور میدانیم؟
این سخنران در ادامه با اشاره به انتصاب شماری از فرماندهان نظامی آمریکا بهعنوان سفیر در کشورهای دیگر، این استدلال را زیر سؤال برد.آمریکا ژنرال ابیزید را که از فرماندهان باسابقه سنتکام بود، بهعنوان سفیر در عربستان منصوب کرد؛ دریاسالار هری هریس، فرمانده ناوگان ششم نیروی دریایی آمریکا، در کره جنوبی به کار گرفته شد و ژنرال ویلیام کرو، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، بهعنوان سفیر به انگلستان رفت. آیا این کشورها از نگاه آمریکا تهدید محسوب میشدند؟ اینها کشورهایی بودند که از آمریکا پیروی میکردند، اما هیچیک از کارشناسان روابط بینالملل این انتصابها را نشانه رویکرد تهدیدمحور آمریکا یا تخریب روابط با این کشورها ندانستند.
وی با انتقاد از تأکید ظریف بر ضرورت کنار گذاشتن گذشته در روابط سیاسی، افزود: ایشان میگوید اگر تا صبح درباره گذشته صحبت کنیم، قاسم و سیدحسن زنده نمیشوند؛ اما مسئله این است که تاریخ را باید درست خواند و از آن درس گرفت.
نمیتوان گذشته را نادیده گرفت و بدون شناخت تجربههای تاریخی درباره آینده تصمیم گرفت. تاریخ به ما کمک میکند رفتار طرف مقابل را بشناسیم، اهداف و رویکردهای او را بهتر درک کنیم و میان تهدید و فرصت تمایز قائل شویم. به همین دلیل، شناخت گذشته نه به معنای ماندن در آن، بلکه لازمه تحلیل درست شرایط امروز و تصمیمگیری برای آینده است.
این سخنران در بخش دیگری از اظهاراتش، نحوه اشاره ظریف به شهید حاج قاسم سلیمانی و شهید سیدحسن نصرالله را مورد انتقاد قرار داد و گفت: حاج قاسم و سیدحسن صرفاً دو شخصیت تاریخی نیستند که بتوان از کنار نام و یادشان گذشت؛ آنها یک مکتب و الگویی برای جامعهاند. این شهدا زندهاند و یاد و راهشان همچنان در زندگی مردم جریان دارد. ملت ایران نیز تا زمانی که عاملان، آمران و مشاوران جنایت علیه این شخصیتها پاسخگو نشوند، از مطالبه خود دست نخواهد کشید.
این سخنران با اشاره به مقایسه ظریف میان رویکرد چین در دوره مائو و روابط این کشور با آمریکا گفت: شرایط آن دوره با وضعیت امروز ما یکسان نیست. زمانی که ریچارد نیکسون و مائو تصمیم به نزدیکشدن گرفتند، هر دو کشور شرایط و ملاحظات خاص خود را داشتند. نمیتوان بدون توجه به تفاوتهای تاریخی و سیاسی، آن تجربه را با شرایط امروز ایران مقایسه کرد. باید پرسید امروز چه شباهتی میان نگاه هیئت حاکمه آمریکا و رویکرد نیکسون در قبال چین وجود دارد؟ به اعتقاد من، یا تاریخ بهدرستی خوانده نشده یا شرایط امروز با گذشته اشتباه گرفته شده است.وی با انتقاد از آنچه نادیدهگرفتن گذشته در تحلیلهای سیاسی میدانست، تأکید کرد: آینده بدون شناخت گذشته قابل ساختن نیست. به گفته او، جامعهای که شکستها، قوتها و ضعفهای خود را بررسی نکند، نمیتواند برای آینده تصمیمهای درستی بگیرد. وی همچنین با اشاره به جایگاه امام حسین(ع) در هویت جامعه ایران گفت که عاشورا و کربلا صرفاً رخدادهایی تاریخی نیستند، بلکه با عزت، شرافت و هویت این جامعه پیوند دارند.
وی همچنین درباره اظهارات ظریف پیرامون برجام گفت: من با این بخش از سخنان ایشان موافقم، اما مسئله این است که برجام نه توانست ایران را به حقوق و انتظارات موردنظرش برساند و نه توانست اهداف آمریکا برای بلعیدن ایران را محقق کند. اینکه ترامپ از برجام خارج شد، بهتنهایی به این معنا نیست که این توافق به نفع ایران بوده یا برای آمریکا زیان داشته است. نمیتوان گفت چون ترامپ از برجام خارج شد، پس این توافق حتماً به سود ایران بوده است. آمریکا به دنبال اهدافی فراتر از این توافق بود و وقتی برجام نتوانست آن اهداف را محقق کند، مسیر دیگری را در پیش گرفت. با این حال، ایران ملتی زنده دارد که زیر بار تحقیر و خواستههای آمریکا نمیرود.
منبع:فارس