عقیق: ساعت ۹:۱۵ صبح بود که یک فرد ناشناس پیامی فرستاد: «میخواهم ۱۴ میلیون تومان بلاعوض بدهم تا خرج یک زائر نیازمند شود.» من هم تشکر کردم و دعای خیر. عصر بود که دوباره از همان شماره پیامی آمد: «امروز به طرز عجیبی برایم افزایش حقوق ماهیانه در نظر گرفتند؛ بیشتر از آن ۱۴ میلیونتومانی که واریز کردم.» این فقط یکی از دهها روایتی است که این روزها در پویش دانشجویی «قرض الحسین» ثبت میشود؛ پویشی که با چند دانشجو آغاز شد و حالا در نخستین هفته فعالیت امسالش، توانسته است یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان کمک مردمی را برای اعزام زائران اربعین جذب کند.
یک ایده ساده هزاران زائر را راهی کربلا کرد
کیمیا میرزاده، دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت راهبردی و از اعضای این گروه، روایت را از یک ایده ساده آغاز میکند؛ ایدهای که سال ۱۴۰۰ بهصورت غیررسمی شکل گرفت و از سال ۱۴۰۱ با عنوان «قرض الحسین» ادامه پیدا کرد. فلسفه کار ساده است؛ کسانی که امکان سفر ندارند، وام میگیرند و پس از بازگشت، اقساط آن را میپردازند. سرمایه این وامها نیز از سوی خیرانی تأمین میشود که یا پول خود را قرض میدهند یا آن را بلاعوض در اختیار پویش قرار میدهند.
زیباترین روایت «قرضالحسین» از بندرعباس آغاز شد
چیزی که این پویش را از یک صندوق قرضالحسنه معمولی متمایز میکند، روایتهایی است که پشت هر وام شکل میگیرد. اما شاید هیچکدام از این روایتها، بهاندازه داستان یک خانواده پنجنفره بندرعباسی، نتواند زیبایی این پویش را توصیف کند.همه چیز از یک گفتوگوی معمولی شروع شد. کیمیا میرزاده با یکی از دوستان قدیمی دوران کارشناسیاش که در بندرعباس زندگی میکند، درباره شرایط این روزها، جنگ و وضعیت مردم صحبت میکرد. حرفها هیچ ارتباطی به کمک مالی نداشت تا اینکه دوستش از خانوادهای گفت که سالهاست با مشکلات اقتصادی دستوپنجه نرم میکنند.پدر، مادر و سه فرزند؛ پسری که کلاس دهم یا یازدهم است، دختری که کلاس هشتم میخواند و دختر کوچکی که هنوز دبستانی است. خانوادهای که شاید تفاوت چندانی با هزاران خانواده دیگر نداشته باشد، جز یک آرزو؛ آرزوی رفتن کربلا که سالها در دل پسر خانواده مانده بود.
۱۰ میلیون تومان؛ همه دارایی یک رؤیا
دوست کیمیا تعریف میکند که این نوجوان، یک سال تمام پولهایش را جمع کرده است. هرچه توانسته کنار گذاشته تا ۱۰ میلیون تومان پسانداز کند. خیال میکند همین پول برای سفر همه اعضای خانواده کافی است. کسی به او نگفته بود هزینه سفر یک خانواده پنجنفره، چندبرابر این مبلغ است.کیمیا میگوید: از دوستم خواستم وضعیت زندگی خانواده را دقیقتر توصیف کند؛ خانهشان چگونه است؟ درآمدشان چقدر است؟ آیا واقعاً از آن خانوادههایی هستند که باید از محل کمکهای بلاعوض برایشان هزینه شود؟همان لحظه از دوستم خواستم با خانواده تماس بگیرد و بپرسد اگر هزینه سفر تأمین شود، آیا حاضرند فردا برای گرفتن گذرنامه اقدام کنند؟آن خانواده هرگز تصور نمیکردند روزی کسی هزینه سفرشان را پرداخت کند.دختر کوچک خانواده چند روز قبل به مادرش گفته بود: «مامان، خواب دیدم رفتم کربلا.» و حالا خواب کودک، چند روز بعد به واقعیت تبدیل شد.اعضای پویش برایشان کاروانی پیدا کردند که هزینه کمتری دریافت کند تا حتی اگر امکانش باشد، علاوه بر نجف و کربلا امکان زیارت سامرا و کاظمین را داشته باشند.
مردی که کربلا نرفت تا زائر روستایی راهی شود
این تنها داستان پویش نیست. خیران نیز هر کدام نیتی متفاوت دارند. یکی از آنها که خودش امسال امکان سفر نداشت، تصمیم گرفت هزینه اعزام یک زائر روستایی را بپردازد که به دلیل دوری راه و مشکلات مالی، کمتر از دیگران فرصت زیارت پیدا میکند. او ترجیح داد بهجای آنکه خودش راهی کربلا شود، فرد دیگری را راهی این سفر کند.
حتی یک وام هم بیبازگشت نماند
اعتماد مردم به این پویش، حاصل سازوکار مشخص آن است. وامدهندگان هنگام واریز، اطلاعات خود را ثبت میکنند و اقساط آنها در مدت هفت ماه بازگردانده میشود. اعضای گروه تأکید میکنند تا امروز حتی یک مورد هم نداشتهاند که وامگیرنده از پرداخت اقساط خودداری کند.
وقتی وامگیرنده، بانی سال بعد میشود
اعضای این پویش تنها هفت دانشجو هستند؛ دانشجویانی که خودشان میگویند منبع مالی خاصی ندارند و اگر اعتماد مردم نباشد، امکان ادامه این مسیر برایشان وجود ندارد. بااینحال، تجربه چند سال اخیر نشان داده است که بسیاری از وامگیرندگان، سال بعد خودشان به جمع وامدهندگان یا خیران میپیوندند و چرخه کمک را ادامه میدهند.
از ۳۰۰ زائر تا یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان همراهی مردم
آمارها نیز از رشد این حرکت مردمی حکایت دارد. سال گذشته حدود ۳۰۰ نفر با کمک این پویش راهی اربعین شدند و امسال نیز تنها در یک هفته نخست، حدود ۱۲۰ زائر اعزام شدهاند یا در آستانه اعزام هستند. در همین مدت کوتاه نیز یک میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان کمک مردمی، اعم از وام و کمک بلاعوض، بهحساب پویش واریز شده است.میرزاده میگوید هر کسی که بخواهد در این طرح مشارکت کند، چه بهعنوان بانی و چه برای دریافت وام، میتواند از طریق راههای ارتباطی اعلامشده در پوستر «قرض الحسین» با اعضای پویش ارتباط بگیرد. البته دریافت وام تنها برای افرادی انجام میشود که اعضای گروه آنها را میشناسند یا از طریق حلقههای معتمد معرفی شده باشند؛ تصمیمی که برای حفظ امانت مردم و بازگشت سرمایه وامدهندگان اتخاذ شده است.
شاید همه این روایت را بتوان در همان ۱۰ میلیون تومان خلاصه کرد؛ پولی که یک نوجوان بندرعباسی، یک سال برایش زحمت کشید تا خانوادهاش را به کربلا ببرد، بیآنکه بداند در نقطهای دیگر از کشور، چند دانشجو مشغول ساختن پلی هستند که رؤیاها را به جاده نجف میرساند.
منبع:فارس
