عقیق: حجت الاسلام عبدالکریم پاک نیا - روز 24 ذی الحجه یکی از زیباترین خاطرات را در فرهنگ شیعه به یاد میآورد؛...
روزی که امیرمؤمنان علی علیهالسلام با ایثار انگشتر خویش در حال نماز به یک نیازمند، گوی سبقت را از مسلمانان حاضر در مسجد ربود و شایسته تجلیل و تقدیر حضرت حق قرار گرفت و به دریافت مدال آیه ولایت از سوی پیک وحی مفتخر گردید.این ماجرای تاریخ ساز که راویان چون عبدا... بن عباس دارد با یک شبهه مواجه است.
گاهی میپرسند: از سویی مشهور است که علی(ع)در حال نماز آن چنان غرق در عبادت میشد که وقتی در یکی از جنگها به پایش تیر رفته بود و از شدت درد و ناراحتی جسمی، امکان جراحی و بیرون کشیدن آن نبود، گفتند: آن را در حال نماز از بدن مبارکش خارج کنید؛ چون او در حال عبادت آن چنان مشغول راز و نیاز با پروردگار خویش است که احساس درد نخواهد کرد. و از سویی امام در حال نماز انگشتر به سائل میدهد و این نشانگر توجه به اطراف و دیگران است. آیا این دو حال، در نماز با هم سازگاری دارد یا نه؟
علاوه بر اینکه برخی از محققان در صحت حکایت اول تردید دارند، در پاسخ این پرسش جوابهای متعددی گفته شده که ما به چند مورد اشاره میکنیم:
اول: مشتاقان حضرت حق و تشنگان کوثر معرفت در حالات عرفانی و مناجات با معشوق و معبود خویش، آن چنان از فیض حضور و لقای یار و مشاهده تجلیات دلدار سرمست میشوند که تمام دردها و رنجهای خویشتن را به عنوان لذت بخشترین جرعههای حیاتبخش معنوی سر میکشند. آنان همواره زمزمه میکنند که:
مشنو ای دوست که غیر از تو مرا یاری هست
یا شب و روز به جز فکر توام کاری هست
آنان در آن حال، نه اینکه دردها و رنجهای جسمی خویش را احساس نمیکنند و بی اختیار احساس خود را از دست میدهند، بلکه با اراده خویش توجه خود را از آنچه در راه خدا نیست، بر میگردانند. به عبارت دیگر، لذت حضور و شوق وصال آن چنان آنان را به وجد و شعف میآورد که رنجها و دردهای شخصی تحت الشعاع آن قرار میگیرد و در پرتو فضای معنویِ درکِ حضور محو میشوند و از شوق اینکه رضایت حق را به دست آوردهاند، تمام ناملایمات در منظر آنان زیبا و دوست داشتنی جلوه میکند و آوای «ما رَأَیْتُ اِلاّ جَمیلاً» سر میدهند؛ حتی آنان تحمل مصائب را اولین منزل عشق میدانند و بر این باورند که:
ترک مال و ترک جان و ترک سر
در طریق عشق اول منزل است
چنان که درباره بعضی از یاران امام حسین(ع) در روایات آمده است که «آنان درد برخورد نیزهها و شمشیرهای آهنین را احساس نمیکردند.» نه اینکه آنان تیرها و شمشیرها و نیزهها را نمیدیدند یا توجه نداشتند، بلکه درد و رنج آنها در مقابل شوق شهادت و کسب رضای پروردگار متعال هیچ بود.بنابراین، در حالی که یاران و مریدانِ آنان چنان هستند، پس خود ایشان چگونه خواهند بود. بی تردید مقام اولیاء الهی به مراتب بالاتر از اینهاست. اگر در یک زمان علی(ع)هنگام نماز متوجه درد پای خود نمیشود، عملی کاملاً درست و خداپسندانه میباشد؛ زیرا معنای مناجات عاشقانه و عبادت عارفانه همین است و اگر در زمانی دیگر، در هنگام نماز صدای سائل او را متوجه خود میسازد و او با از خودگذشتگی و ایثار مال در راه رضای خداوند، نیاز یک انسان بی چاره را برطرف میکند، باز هم عملی کاملاً منطقی و خداپسندانه میباشد. علی(ع) در هر دو مورد خود گذشتگی و ایثار نموده است؛ آنجا از جان خویش و اینجا از علی(ع)گر چه در حال نماز، غرق در عبادت الهی بود و با حضور قلب و توجه کامل با خداوند مناجات مینمود، اما قلب پاک او در برابر فریاد استمداد و استغاثه و آه و ناله مستمندان و بیچارگان جامعه حساس بود و قلب او در مقابل ندای محرومان و برای گره گشایی از کار آنان میتپید.
منبع: قدس آنلاین
کدخبرنگار:211001