عقیق: با تأکید بر جایگاه عدالت و پرهیز از ظلم در تعالیم اسلامی، اظهار داشت: عدالت به معنای قرار دادن هر چیز در جایگاه شایسته خود است و واگذاری مسئولیت به افرادی که دانش و توانایی لازم را ندارند، نمونه‌ای از ظلم و بی‌عدالتی به شمار می‌رود.
وی با اشاره به اهمیت پرهیز از ستم در سبک زندگی اسلامی، ابراز کرد: در آموزه‌های دینی، هم بر این موضوع تأکید شده است که انسان به دیگران ظلم نکند و هم اینکه زیر بار ظلم نرود. این اصل، یکی از مبانی اساسی زندگی فردی و اجتماعی مسلمانان است.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) با بیان اینکه در قرآن کریم بارها درباره زشتی و پیامدهای ظلم هشدار داده شده است، گفت: در آیات متعددی از قرآن آمده که خداوند ستمگران را هدایت نمی‌کند، آنان را دوست ندارد و برایشان عذاب در نظر گرفته شده است، این تعابیر نشان می‌دهد که ظلم، مسئله‌ای ساده و کم‌اهمیت نیست، بلکه می‌تواند سرنوشت انسان را در دنیا و آخرت تحت تأثیر قرار دهد.
ظلم، نعمت‌های الهی را از انسان می‌گیرد
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با اشاره به روایاتی درباره پیامدهای ظلم بیان کرد: در روایات آمده که ظلم در روز قیامت، تاریکی‌هایی را برای انسان به همراه دارد و از بدترین رذایل اخلاقی به شمار می‌رود. همچنین ستم می‌تواند موجب از بین رفتن نعمت‌ها و نابودی جوامع شود. در تاریخ نیز نمونه‌هایی از جوامع و ملت‌هایی وجود دارد که به دلیل رفتارهای نادرست و ظلم، گرفتار عذاب و نابودی شده‌اند.
وی با اشاره به تأثیر ظلم بر سرنوشت حکومت‌ها، تصریح کرد: در روایات آمده که حکومت ممکن است با کفر دوام پیدا کند، اما با ظلم پایدار نمی‌ماند. بنابراین، اگر حکومتی خواهان استمرار و استحکام است، باید از ستم به مردم بپرهیزد و حقوق آنان را رعایت کند.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) با تأکید بر مسئولیت افرادی که در جایگاه‌های مدیریتی قرار می‌گیرند، خاطرنشان کرد: در نظام اسلامی، مسئولیت و منصب فرصتی برای سوءاستفاده و بهره‌برداری شخصی نیست، بلکه امانتی برای حل مشکلات مردم است. امیرالمؤمنین علی(ع) در نامه خود به مالک اشتر تأکید می‌کنند که مسئولیت، طعمه نیست که مدیران هرگونه بخواهند از آن استفاده کنند؛ بلکه امانتی بر عهده آنان است. ازاین‌رو، مدیران باید مراقب باشند که قدرت و موقعیت خود را وسیله‌ای برای تضییع حقوق مردم قرار ندهند.
حق‌الناس با توبه به‌تنهایی جبران نمی‌شود
وی با اشاره به تقسیم‌بندی ظلم در روایات امیرالمؤمنین علی(ع) یادآور شد: در این روایات، ظلم به سه دسته تقسیم شده است؛ ظلمی که بخشیده نمی‌شود، ظلمی که قابل بخشش است و ظلمی که بدون رسیدگی و جبران، رها نخواهد شد.
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر بیان کرد: شرک به خداوند از مصادیق ظلمی است که در این تقسیم‌بندی بخشیده نمی‌شود. دسته دیگر ظلم انسان به خویشتن است که گناه و نافرمانی خداوند از نمونه‌های آن به شمار می‌رود. انسان با توبه و بازگشت به سوی خدا می‌تواند این نوع ظلم را جبران کند و از رحمت الهی بهره‌مند شود.
وی بیان کرد: دسته سوم، ظلم انسان‌ها به یکدیگر است که همان حق‌الناس محسوب می‌شود. اگر کسی به دیگری ستم کند، آبروی او را ببرد، مالش را به ناحق تصاحب کند یا به او خیانت ورزد، صرف توبه برای جبران این حق کافی نیست و باید حق تضییع‌شده را جبران کند و رضایت فردی را که مورد ظلم قرار گرفته است، به دست آورد.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم (ع) با انتقاد از عادی شدن برخی رفتارهای نادرست در جامعه، غیبت را یکی از مصادیق مهم تضییع حقوق دیگران دانست و خاطرنشان کرد: قرآن کریم غیبت را به خوردن گوشت برادر مرده تشبیه کرده است؛ تعبیری که زشتی این رفتار را به‌روشنی نشان می‌دهد. بااین‌حال، گاهی افراد در برابر غیبت کردن حساسیت چندانی ندارند، درحالی‌که چنین رفتاری نیز می‌تواند موجب پایمال شدن حق دیگران شود.
وی تأکید کرد: انسان باید پیش از آنکه فرصت جبران از دست برود، رفتار خود را اصلاح کند؛ زیرا در قیامت، دیگر امکان بازگرداندن حقوقی که از دیگران ضایع شده است، به‌آسانی فراهم نخواهد بود.
حجت‌الاسلام والمسلمین قاضی عسکر با تأکید بر ضرورت رعایت عدالت در همه روابط اجتماعی گفت: انسان باید در رفتار با همسر، فرزندان، خویشاوندان، همکاران و دیگر مردم مراقب باشد که مرتکب ظلم نشود. این مراقبت نباید تنها به روابط با مسلمانان محدود بماند، بلکه بر اساس تعالیم دینی، حتی در برخورد با غیرمسلمانان نیز باید از ستم و تضییع حقوق دیگران پرهیز کرد.
وی با اشاره به سیره امام خمینی(ره) در رعایت قوانین و حقوق دیگران، ابراز کرد: پیش از انقلاب، از امام خمینی(ره) درباره استفاده از وسایل حمل‌ونقل عمومی در کشورهای اروپایی و پرداخت نکردن بهای بلیت سؤال شده بود. ایشان چنین رفتاری را نادرست دانسته و تأکید کرده بودند که مسلمان نباید قانون‌شکنی کند و کاری انجام دهد که موجب بدنام شدن اسلام و تشیع شود.
تولیت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) عنوان کرد: این سیره نشان می‌دهد که پایبندی به تعالیم دینی تنها به عبادات محدود نیست، بلکه رعایت حقوق دیگران، وفای به تعهدات و پرهیز از ظلم نیز از الزامات زندگی اسلامی است. بنابراین، همه ما باید این آموزه‌ها را به‌عنوان درسی برای زندگی جدی بگیریم و در رفتار روزمره خود مراقب باشیم حقی از دیگران ضایع نکنیم.
منبع:حوزه
