قطره ای از دریا؛

آینده نگری لازمه عقل است

آینده ‏نگرى لازمه‏ ى عقل است. به كسى عشق و محبّت بورزیم كه قدرت داشته باشد و در روز خطر، ما را حمایت كند. «اذ تبرّء الّذین اتّبعوا»

کد خبر: ۹۵۳۳۲

پنجشنبه - ۲۳ فروردين ۱۳۹۷ / 23 January 1397

عقیق:استاد محسن قرائتی در ادامه سلسله مباحث تفسیری خود با موضوع تفسیر قطره ای به بیان آموزه های آیه 165 و 166 سوره بقره پرداخته است.
* آيه 165

وَمِنَ الْنَّاسِ مَنْ يَتَّخِذَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَنْدَاداً يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللَّهِ وَ الَّذِينَ ءَامَنُواْ أَشَدُّ حُبّاً لِلَّهِ وَلَوْ يَرَى الَّذِينَ ظَلَمُواْ إِذْ يَرَوْنَ الْعَذَابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعاً وَأَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعَذَابِ‏.

* ترجمه

و بعضى از مردم كسانى هستند كه معبودهایى غیر از خداوند براى خود برمى‏ گزینند و آنها را همچون دوست داشتن خدا، دوست مى‏‌دارند. امّا آنان كه ایمان دارند، عشقشان به خدا (از عشق مشركان به معبودهاشان) شدیدتر است و آنها كه (با پرستش بت به خود) ستم كردند، هنگامى كه عذاب خدا را مشاهده كنند، خواهند دانست كه تمام نیروها، تنها به دست خداست و او داراى عذاب شدید است.

* نکته ها

امام باقر (علیه السلام) مى‏‌فرماید: مراد از «دون اللَّه» و «انداد» در این آیه، بت‏ها نیستند، بلكه مراد پیشوایان ستمكار و گمراهند كه مردم آنان را همچون خداوند دوست دارند. [كافى، ج‏1، ص 374] از جهت ادبى نیز كلمه «هم» در «یحبّونهم»، براى انسان بكار مى‏رود، نه اشیاء.

ریشه‏ ى محبّت، كمال دوستى و جمال دوستى است. مؤمنان تمام كمالات و جمال‏ها را در خداوند مى‏ بینند، لذا بیشترین عشق را به او ابراز مى‏دارند. عشق و محبّت مؤمنین، بر اساس شایستگى و لیاقت معشوق است و هرگز به سردى و خاموشى نمى‏ گراید؛ امّا عشق مشركان، براساس خیال و جهل و تقلید و هوس‏هاى بیهوده است.

* پيام ها

1- پرستش و محبّت غیر خدا، ممنوع است. «یتّخذ من دون اللَّه انداداً یحبّونهم»

2- احساسات باید در رابطه با اعتقادات باشد. «الّذین آمنوا اشدّ حُبّاً للّه»

3- برخى از مردم تا وقتى پرده‏ ها كنار نرود و قیامت را مشاهده نكنند، به پوچى و بیهودگى راه و فكر خویش پى نمى‏برند. «ولو یرى الّذین»

4- قدرت در جذب نیرو مؤثر است. «انّ القوّة للّه جمیعاً» پس جذب غیر او نشوید.

* آيه 166

إِذْ تَبَرَّأَ الَّذِينَ اتُّبِعُواْ مِنَ الَّذِينَ اتَّبَعُواْ وَ رَأَوُاْ الْعَذَابَ وَ تَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْبَابُ‏

* ترجمه

در آن هنگام كه عذاب را مشاهده كنند و پیوند میانشان بریده (و دستشان از همه چیز قطع) گردد، پیشوایان (كفر)، از پیروان خود بیزارى جویند.

* نکته ها

به هوش باشیم كه رهبرمان كیست و محبّت و عشق چه كسى را در دل داریم؟ بدانیم طاغوت‏ها و غیر خدا، ما را براى خودشان مى‏ خواهند تا با قدرت و ارادت ما، به هوس ها و آرزوهاى خود در دنیا برسند، ولى در قیامت همه را رها و از ما اظهار تنفّر و انزجار خواهند نمود.

* پيام ها

1- هر عشق و علاقه، كه مایه‏‌اى از عقل و فطرت نداشته باشد، دیر یا زود به سردى گرائیده و یا به دشمنى كشیده مى‏ شود. «یحبّونهم كحبّ اللّه... تبرّء الّذین اتّبعوا»

2- محبّت، زمینه‏‌ى تبعیّت است. «یحبونهم... اتبعوا»

3- آینده‏ نگرى لازمه‏ ى عقل است. به كسى عشق و محبّت بورزیم كه قدرت داشته باشد و در روز خطر، ما را حمایت كند. «اذ تبرّء الّذین اتّبعوا»

4- معیار اصالت یا بى‏ اصل بودن علاقه ‏ها و محبّت‏ها، دیدن عذاب در روزهاى خطرناك است. «رأوا العذاب»

منبع:حوزه