بايكوت خبري اجتماع بزرگ اربعين توسط رسانه‌هاي غربي

عليرغم اهميت و ارزش‌هاي خبري اجتماع اربعين شاهد آن هستيم كه رسانه‌هاي غربي اخبار مربوط به آن را عمداً سانسور مي‌كنند و تلاش مي‌كنند با بها ندادن به آن از ارزش و اهميت اين رويداد بكاهند.

کد خبر: ۶۷۳۹۳

يکشنبه - ۱۵ آذر ۱۳۹۴ / 15 September 1394

عقیق: مراسم اربعين هرچند كه از ديرباز با مناسك و سنن خاصي همراه بوده، اما عملاً چند سالي است كه با باز شدن مسيرهاي تردد به سمت حرم مطهر سيد و سالار شهيدان حضرت امام حسين (ع)، شاهد حركت خيل عظيم عزاداران و عاشقان حسيني به سمت كربلا هستيم.
بنا بر آمارهاي رسمي امسال بيش از 22 ميليون زائر از كشورهاي مختلف جهان در اين مراسم شركت داشتند هرچند كه وزير حمل و نقل عراق روز چهارشنبه تعداد شركت كنندگان در مراسم اربعين امسال را 26 ميليون نفر اعلام و پيش بيني كرد كه تعداد زائران در مراسم اربعين امروز عراق به 27 ميليون نفر برسد.
اين درحاليست كه در سال 1393 نيز بيش از 20 ميليون نفر در اين مراسم شركت كرده بودند و رشد چشمگير نسبت به سال گذشته تقريبا غيرقابل پيش بيني بود.
اگر بخواهيم واقع گرايانه نگاه كنيم حضور چنين جمعيتي براي شركت در يك مراسم، چه اين مراسم ديني باشد يا نه، في نفسه بسيار مهم و يك رويداد بزرگ مي‌تواند تلقي شود. اگر شرايط و اوضاع سياسي، اجتماعي و منطقه اي را هم در نظر بگيريم اهميت آن دو صدچندان خواهد شد. عراق در قلب بحرانهاي خاورميانه است و تروريستهاي تكفيري داعش مناطق بسيار زيادي در اين كشور را بي ثبات و ناامن كرده اند؛ در مجموع ميتوانيم بگوييم كه عراق كشوري بي ثبات و ناامن است. با اين وجود و با علم به اين شرايط، ميليونها نفر از شيعيان از نقاط مختلف جهان با پاي پياده مسير بسيار زيادي را در عراق طي مي‌كنند تا در مراسم اربعين شركت كنند.
از لحاظ خبري و رسانه اي نيز وجود چنين اجتماعي با ويژگيها و مختصاتي كه گفته شد بسيار با اهميت است و علاوه بر پوشش صرف خبري، مي‌تواند آبشخور گزارشها، تحليلها و تفسيرهاي خبري متعدد باشد. با اين وجود مشاهده مي‌كنيم كه رسانه‌هاي غربي به راحتي از كنار اين رويداد بسيار مهم خبري مي‌گذرند و تلاش مي‌كنند آن را در حاشيه نگه دارند؛ رسانه ها و خبرگزاريهاي غربي كه حتي در دورافتاده ترين نقاط جهان نيز خبرنگار دارند و رويدادهاي خبري را به صورت فوري و لحظه و به لحظه گزارش مي‌دهند.
اينكه مي‌گوييم «اجتماع بزرگ اربعين داراي ارزش خبري زياد است» جانبدارانه و متعصبانه نيست بلكه از نظر علم رسانه و خبر، كه اتفاقا بيشتر آن توسط خود غربيها نوشته شده است، هم مي‌توان آن را ثابت كرد.
يوهان گالتونگ و مري روگ از چهره هاي برجسته در پژوهش هاي ارتباطي دو تن از افراد مشهور در زمينه بحث ارزشهاي خبري هستند. اين دو تن در سال 1965 مقاله اي با عنوان «ساختار اخبار داخلي» چاپ كرده و چند آيتم مهم از ارزشهاي خبري را برشمردند كه همچنان نيز به آن استناد و ارجاع مي‌شود.
اين دو نفر، هفت مورد از مواردي كه به يك خبر ارزش مي‌دهند را برشمردند. اين موارد عبارتند از: "فراگيري يا دربرگيري"، "شهرت"، "برخورد، تضاد، كشمكش و اختلاف ها"، "استثناها و شگفتي‌ها"، "بزرگي و فراواني به منظور تعداد و آمار و ارقام"، "نزديكي"، "زمان و تازگي رويداد".
اگر رويدادي مثل اجتماع اربعين در كربلا را در قالب ارزشهاي خبري ذكر شده قرار دهيم مي‌بينيم كه اين رويداد حداقل 3 مورد از 7 مورد ارزشهاي خبري را دارا مي‌باشد. به عنوان مثال حضور بيش از 20 ميليون نفر از چند كشور از جمله عراق، ايران، نيجريه، بحرين، پاكستان، لبنان، سوريه، تركيه، افغانستان، هند، مصر، يمن، عربستان، كويت و .. اصل دربرگيري و اصل بزرگي و فراواني اين رويداد را تضمين مي‌كند. اگر بخواهيم اربعين را با يك مورد ديگر از اجتماع مسلمانان مقايسه كنيم بايد آن را با حج مقايسه كرد. اين درحاليست كه در مراسم حج تنها 5 ميليون نفر شركت مي‌كنند و فراواني و دربرگيري اجتماع اربعين حدود 5 برابر اجتماع حج است. دردنياي غيرمسلمانان نيز چنين اجتماعي با اين حجم فراواني و دربرگيري وجود ندارد.
مساله بعدي اصل چالش يا كشمكش است. عراق اولين كشوري بود كه هدف تروريستهاي داعش قرار گرفت و ارتش و نيروهاي مردمي اين كشور هر روز با نيروهاي تروريستي درگير هستند و روزي نيست كه شاهد انفجار و كشته شدن مردم بيگناه در اين كشور نباشيم. اگر به ايده ئولوژي ضد شيعي داعش نيز توجه كنيم، اجتماع شيعيان در اربعين هر لحظه ممكن بود هدف حملات داعش قرار بگيرد. بنابراين برگزاري چنين مراسمي در منطقه اي كه درگير بي ثباتي و ناامني است بر اهميت خبري اين رويداد اضافه مي‌كند.
يكي ديگر از مواردي كه به يك رويداد ارزش خبري مي‌بخشد اصل استنثا و منحصر به فرد بودن است. همانطور كه در بالا به آن پرداخته شد اجتماع اربعين يك رويداد استثنايي و منحصر به فرد نه تنها در ميان مسلمانان بلكه در ميان ساير اديان جهان است و به جرات مي‌توانيم بگوييم نمونه آن در هيچ كجاي ديگر جهان رخ نمي‌دهد.
عليرغم اهميت اجتماع حسيني اربعين و ويژگيهايي كه براي آن گفته شد شاهد آن هستيم كه رسانه هاي غربي اخبار مربوط به آن را عمدا سانسور مي‌كنند و تلاش مي‌كنند با بها ندادن به آن از ارزش و اهميت اين رويداد بكاهند. مهمترين علت آن اين مي‌تواند باشد كه ايران در محور وقوع چنين رويداد سياسي و مذهبي قرار دارد و برجسته كردن چنين رويدادي برخلاق معيارها و استانداردهاي خبري آنهاست! در واقع برگزاري اين اجتماع بزرگ بشري در منطقه اي بي ثبات و ناامن به گونه‌اي كه حتي يك مورد از ناامني به وجود نيايد يك موفقيت بزرگ براي ايران و عراق است كه رسانه‌هاي غربي نميخواهند با پوشش دادن آن به نفع ايران و شيعيان عراق تبليغ شود. اگر در برابر اين موفقيت به ناامني در قلب اروپا كه چند هفته است تمام نيروهاي امنيتي اتحاديه اروپا را درگير خود كرده است اشاره كنيم سانسور خبري چنين رويدادي قابل فهمتر خواهد شد.
اين مساله بار ديگر نشان داد كه رسانه‌هاي غربي هرچه خودشان بخواهند را برجسته مي‌كنند و هر رويدادي كه پوشش خبري آن به ضررشان باشد و يا به نفع دشمن باشد را بايكوت مي‌كنند. هنوز يادمان نرفته است كه نحوزه پوشش خبري آنها از حملات تروريستي پاريس با حملات دو روز قبل از آن در لبنان چقدر سروصدا به راه انداخت، حملاتي كه ماهيتا مشابه بودند و تعداد قربانيان آن تقريبا برابر بود.

منبع: فارس
211008