آیت‌الله صافی پاسخ می دهد؛

شرایط شش‌گانه معامله سلف چیست؟

حضرت آیت‌الله صافی گلپایگانی معامله سلف و شرایط شش‌گانه آن را از نظر فقهی بیان کرده اند.

کد خبر: ۴۷۵۰۴

دوشنبه - ۲۷ بهمن ۱۳۹۳ / 27 November 1393

عقیق:متن فتاوای این مرجع تقلید را منتشر می‌کند.

*تعریف معامله سلف

معامله سلف آن است كه مشتري پول را بدهد كه بعد از مدتي جنس را تحويل بگيرد و اگر بگويد: اين پول را مي‎دهم كه مثلاً بعد از شش ماه فلان جنس را بگيرم؛ و فروشنده بگويد: قبول كردم، يا فروشنده پول را بگيرد و بگويد: فلان جنس را فروختم كه بعد از شش ماه تحويل بدهم، معامله صحيح است.

اگر پول طلا و نقره يا طلا و نقره را سلف بفروشد به پول طلا و نقره يا به طلا و نقره، معامله باطل است ولي اگر جنسي را سلف بفروشد و عوض آن را جنس ديگر يا پول بگيرد، معامله صحيح است، و احتياط مستحب آن است در عوض جنسي كه مي‎فروشد پول بگيرد و جنس ديگر نگيرد.

*شرايط معامله سلف

معامله سلف شش شرط دارد:

اول ـ خصوصياتي را كه قيمت جنس به واسطه آن‌ها فرق مي‎كند معين نمايند ولي دقت زياد هم لازم نيست، همين‌قدر كه مردم بگويند: خصوصيات آن معلوم شده كافي است. پس معامله سلف در نان و گوشت و پوست حيوان و مانند اين‌ها كه نمي‎شود خصوصياتشان را كاملاً معين كرد، باطل است.

دوم ـ پيش از آن كه خريدار و فروشنده از هم جدا شوند، خريدار تمام قيمت را به فروشنده بدهد، يا به مقدار پول آن از فروشنده طلبكار باشد و طلب خود را بابت قيمت جنس حساب كند و او قبول نمايد، و چنان‌چه مقداري از قيمت آن را بدهد، اگر چه معامله به آن مقدار صحيح است، ولي فروشنده مي‎تواند معامله همان مقدار را به هم بزند.

سوم ـ مدت را كاملاً معين كنند، و اگر مثلاً بگويد تا اول خرمن جنس را تحويل مي‎دهم چون مدت كاملاً معلوم نشده، معامله باطل است.

چهارم ـ وقتي را براي تحويل جنس معين كنند كه در آن وقت، جنس به قدري كمياب نباشد كه فروشنده نتواند آن را تحويل دهد.

پنجم ـ جاي تحويل جنس را معين نمايند، ولي اگر از حرف‎هاي آنان جاي آن معلوم باشد، لازم نيست اسم آنجا را ببرند.

ششم ـ وزن يا پيمانه آن را معين كنند و جنسي را هم كه معمولاً با ديدن معامله مي‎كنند اگر سلف بفروشند اشكال ندارد، ولي بايد مثل بعضي از اقسام گردو و تخم‌مرغ تفاوت افراد آن به قدري كم باشد كه مردم به آن اهميت ندهند.

پی نوشت:
مسائل 2118 تا 2120 رساله عملیه معظم‌له
منبع:حوزه
211008