ویژگی‌های رهبر شایسته از منظر قرآن

اگر در مسیر پیمایش تعالی جامعه نیز نقشه راه نباشد، افراد آن به مقصود نمی رسند و هرچه سرعت هم بگیرند، از مسیر دورتر می‌شوند.

کد خبر: ۳۷۷۶۹

چهارشنبه - ۰۲ مهر ۱۳۹۳ / 02 July 1393

عقیق:حجت الاسلام والمسلمین حسین عبدالمحمدی، با اشاره به نقش مدیریت و رهبر شایسته در تعامل و سعادت ملت ها، اظهار کرد: چه نیکوست این فرمایش نبی مکرم اسلام "لا تصلح عوامّ هذه الأمّه الاّ بخواصّها" که اگر جامعه ای بخواهد به تعالی مادی و معنوی دست پیدا کند، چاره ای جز پیروی از رهبران شایسته ندارد.

وی با بیان این که نقش رهبر در یک جامعه، همانند نقش قطب نما در دریاست، افزود: مهمترین دغدغه برای مسافر دریا شناخت جهت و تعیین مسیر خود است. اگر در مسیر پیمایش تعالی جامعه نیز نقشه راه نباشد، افراد آن به مقصود نمی رسند و هرچه سرعت هم بگیرند، از مسیر دورتر میشوند.

عضو هیأت علمی جامعه المصطفی با اشاره به روایت "من مات و لمیعرف امام زمانه، مات میتاً جاهلیه" اگر کسی بمیرد و امام زمان خودش را نشناسد به مرگ جاهلی از دنیا رفته است، اظهار کرد: فردی که پرچمدار را گم کند، راه را گم می کند. در عصر غیبت نیز نزدیک ترین فرد به امام معصوم و زمان(ع)، نقش رهبری جامعه را به عهده می گیرد که همان عالم دین شناس عادل متقی است.

* نمونه های تاریخی در نقش راهبردی رهبری جامعه اسلامی

مدیر گروه تاریخ و سیره مجتمع آموزش عالی فقه، نمونه هایی از تاریخ اسلام در نقش راهبردی رهبری را مورد توجه قرار داد و بیان کرد: پیامبر اکرم(ص) در برهه ای از تاریخ مبعوث به رسالت شدند که نظام سیاسی مقتدر وجود نداشت و تنها نظام قبیله ای در آن حاکم بود. این رهبر الهی توانستند جامعه غرق شده در انحطاط اخلاقی خویش را به قله تعالی رسانند و امنیت و آرامش را برای آنها به ارمغان آورند و با تشکیل حکومت مرکزی اسلامی، دو امپراطوری بزرگ را در کمتر از دو دهه ساقط کنند.

مدیر گروه تاریخ و سیره پژوهشگاه بین المللی المصطفی ادامه داد: برخلاف همه مشکلاتی که توسط بنی امیه، معاویه و دنیاطلبان در زمان حکومت امیرالمؤمنین(ع) برای حضرت ایجاد شد، مردم جامعه توانستند طمع شیرین عدالت علوی، عدالت، امنیت و آرامش را بچشند که تنها به برکت رهبر صالح حاصل شد.

حجت الاسلام والمسلمین عبدالمحمدی با اشاره به وجود رهبران غیرصالح در جهان، اظهار کرد: همگان با جنایات "صدام حسین" در عراق آشنا هستیم. عراق که دارای ملتی متعالی و مترقی و امکانات مادی و طبیعی بسیار مانند چهار رود پرآب جاری در سراسر کشور بود، در دوران حکومت این رهبر خبیث، در فقر، کشتار و خونریزی قرار گرفت که در نتیجه صدها سال پیشرفت این ملت ستمدیده را به عقب بازگرداند.

وی، رهبری الهی امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری در 36 سال اخیر را مورد توجه قرار داد و اظهار کرد: در پرتو تحول بزرگ مادی و معنوی و امنیت پایدار در این برهه از تاریخ ایران، فقرای قبل از انقلاب، همانند اغنیای قبل از انقلاب شدند. به برکت این انقلاب، 80 درصد مردم که در قبل از انقلاب بی سواد بودند، باسواد، عالم و بابصیرت گشتند.

* ریشه فقر و بی سوادی ایرانیان

عضو هیأت علمی جامعه المصطفی، سیاست فقر و بی سوادی ایرانیان را از عهد قاجار دانست و اذعان نمود: نمونه بارز این تفکر استبدادی، وصیت محمدخان قاجار به برادرزاده و جانشین خویش فتحعلی شاه بود که اگر حکومت بر مردم را می خواهی آنها را فقیر و بی سواد نگه دار که اگر باسواد شدند، حکم تو را نمی برند و اگر غنی شدند، بر تو می شورند.

مدیر گروه تاریخ و سیره مجتمع آموزش عالی فقه، نقش ثروت و قدرت رهبر یک جامعه و انتخاب راه او را بی همتا توصیف کرد و ادامه داد: برای جلوگیری از استبداد وفساد این قدرت، در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تأکید شده است ولی فقیه، باید فقیه، متقی، پرهیزگار، عادل، مدیر، مدبر و شجاع باشد.

وی با ابراز این که ولی فقیه، جانسین امام زمان(عج) است، خاطرنشان کرد: به اعتقاد شیعیان، در عصر غیبت، فقیهی که از نظر علمی و عملی نزدیک ترین فرد به امام معصوم(ع) باشد، منصوب به این ولایت از طرف امام زمان(عج) می باشد و تنها راهکار حضرت امام(ره) در این زمینه، تعیین راه و روشی برای تشخیص و کشف آن فقیه بود که بر اساس آن مجلس خبرگان تشکیل گردید تا بیش از هشتاد مجتهد وکارشناس خبره، نزدیک ترین صالحی که می تواند بر مسند رهبری امت اسلامی تکیه زند، را مشخص کنند.

* مجلس خبرگان، ولی فقیه را کشف می کنند، نه تفویض

حجت الاسلام والمسلمین عبدالمحمدی با اظهار این که معتقدیم که خبرگان، ولی فقیه دارای صلاحیت را کشف می کنند، نه این که مسئولیت ولایت را به کسی تفویض کنند، چرا که دارای چنین جایگاهی نیستند، اضافه کرد: بر اساس این نظریه، رهبری ولی فقیه برای دیگر ملل اسلامی هم ملاک عمل است، چرا که کارشناسان و خبرگان رهبری با بررسی شخصیت های موجود در جامعه اسلامی به اتفاق نظر در مورد شخص خاصی می رسند. در نتیجه، آن فقیه ولایت بر امت اسلامی در هر ملتی را پیدا می کند.

مدیر گروه تاریخ و سیره پژوهشگاه بین المللی المصطفی ادامه داد: جایگاه ولی فقیه، جایگاه امام معصوم(ع) است و از آن رو که دسترسی به امام معصوم(ع) وجود ندارد، منصوب ایشان که همان نزدیکترین فرد از نظر علمی و عملی به ایشان است، ولایت بر همه ملل اسلامی، به خصوص شیعیان امیرالمومنین(ع) از هر منطقه جغرافیایی و ملت خاص را پیدا می کند. بر اساس این مبنا، شخصیت های بین المللی همانند "سید حسن نصرالله" خود را سرباز کوچک ولی فقیه می دانند.

* ویژگی های رهبر شایسته از منظر قرآن

وی، با اشاره به ویژگی های رهبر شایسته از منظر قرآن کریم، اظهار کرد: ایمان به هدف، بر اساس آیه "آمن الرسول بما انزل الیه من ربه"، استقامت و پایداری در مسیر، بر اساس آیه "فاستقم کما امرت"، همراهی با مستضعفان، بر اساس آیه "و اصبر نفسک مع الذین یدعون ربهم بالغداه والعشی"، انعطاف در مسایل جزیی، با عنایت به آیه "فبما رحمه من الله لنت لهم"،  مهربان و دلسوز بودن، بر اساس آیه "واخفض جناحک لمن اتبعک من المؤمنین" ، از جمله این ویژگی ها به شمار می آید.

عضو هیأت علمی جامعه المصطفی سعه صدر، ایمان و تقوا، پایبندی به احکام را از دیگر ویژگی های رهبر در مفاهیم قرآنی برشمرد و ادامه داد: به درستی که نبی مکرم اسلام(ص)، مصداق بارز "وامرت لأن اکون اول المسلمین" هستند که قبل از دستور به عملی خود عامل به آن بود. بر اساس این الگو بود که شهید مطهری، پس از بازگشت خود از فرانسه و دیدار با امام خمینی(ره) ابراز کردند که چهار "آمن"؛ آمن بربه، آمن بهدفه، آمن بسبیله و آمن بناسه را در امام(ره) دیدم.

* رابطه با آمریکا از منظر امام خمینی(ره) و رهبری

مدیر گروه تاریخ و سیره مجتمع آموزش عالی فقه، استقامت و نهراسیدن از دشمن را مورد توجه قرار داد و افزود: پس از جریان اشغال لانه جاسوسی آمریکا در تهران، امام خمینی(ره) در جمع مردم و دانشجویان پیرو خط امام(ره) فرمودند "آمریکا هیچ غلطی نمی تواند بکند". استقامت مقام معظم رهبری را نیز در جریان هسته ای را دیدیم که با وجود اصرار برخی از مسئولان و نمایندگان مجلس بر لزوم انعطاف در جریان هسته ای، فرمودند "ما شرایط بسیار بسیار سخت تری را پشت سر گذاشتیم و امروز در برابر استکبار نمی توانیم انعطاف نشان دهیم".

وی، سعه صدر مقام معظم رهبری در جریان فتنه و عنایت معظم له و رأفت اسلامی نسبت به سردمداران این جریان را مورد توجه قرار داد و گفت: در جامعه ما افکار، اقوام، احزاب، ادیان و مذاهب مختلف حضور دارند و آن شخصی که آنها را همانند نخ تسبیح به دور خود جمع کرده، ولی فقیه است.

حجت الاسلام والمسلمین عبدالمحمدی مقوله آرامش اجتماعی را موضوعی متفاوت از امنیت اجتماعی دانست و اظهار کرد: به گواه آیه "فانزل الله سکینته علی رسوله و علی المؤمنین"، پس از جریان بیعت رضوان مسلمانان با پیامبر اکرم(ص) خداوند نیز آرامش قلبی خاصی را برایشان به ارمغان آورد. اعتقاد ماست که تصمیم های رهبری در نظام ولایت فقیه نزدیک به واقعیت است. به این معنا که مسلمین آرام هستند که اگر او انتخاب شده خبرگان رهبری و شخصی فقیه، عادل و متقی است، تصمیم ایشان نیز بر ما حجت شرعی است.

* تفویض حکومت فتحعلی شاه قاجار توسط کاشف الغطاء

مدیر گروه تاریخ و سیره پژوهشگاه بین المللی المصطفی، با اشاره به جایگاه تاریخی ولایت فقیه، اظهار کرد: وقتی که امام زمان(عج) در زمان غیبت صغرای خود نمایندگان چهارگانه خود را به مردم معرفی کردند، فرمودند که هرگاه نماینده خاص من نبودند، به نمایندگان عام که دارای شرایط باشند، مراجعه کنید و شرایط آنها را بیان نمودند. در تاریخ نیز هرگاه فقیهی توان بسط ید و اعمال احکام حکومتی پیدا می کرد، به این قسمت از فقه روی می آورد. نمونه بارز آن مرحوم کاشف العظاء هستند که در طی حکمی برای فتحعلی شاه قاجار می نویسند "با توجه به جایگاهی که از طرف امام زمان(عج) دارم، شما را به این حکومت منصوب می کنم. ملا محمد مهدی و ملا احمد نراقی نیز از شخصیت هایی هستند که در این حوزه ولایت فقیه وارد شدند.

حجت الاسلام والمسلمین عبدالمحمدی، با اشاره به این کلام مرحوم صاحب جواهر "اگر کسی مسئله ولایت فقیه را درک نکند، طعم فقه را نچشیده است"، ابراز کرد: بخش اعظم فقه مانند مسئله قضاوت، دیات و حدود با حکومت دینی گره خورده است و بدون اقامه حکومت، نمی توان آن را به شکل شایسته اقامه کرد.

عضو هیأت علمی جامعه المصطفی با بیان این که با این همه مستند تاریخی و اسلامی، هیچ حجت شرعی برای مخالفت با ولی فقیه و ورود به راه بیراهه نداریم، اظهار کرد: اگر بزرگانی مانند آیت الله مصباح یزدی و علامه حسن زاده آملی دست رهبر معظم انقلاب را می بوسند، می تواند حجت شرعی برای همه ما باشد که در این روزگار پر از فتنه، با مرگ جاهلی از دنیا نرویم و با ولی فقیه خود مأنوس باشیم.

* تفاوت دیدگاه شیعیان و اهل سنت در انتخاب رهبر

وی، با اشاره به تفاوت دیدگاه شیعیان و اهل سنت در انتخاب رهبر، اظهار کرد: در این که در جامعه اسلامی، باید رهبری صالح وجود داشته باشد، مورد اتفاق همه مذاهب اسلامی است، اما در مبنای انتخاب آن اختلاف اساسی بین شیعیان و اهل سنت وجود دارد. اهل سنت، مشروعیت خلافت را از دلیل هایی مانند "الحق لمن غلب والحکم لمن غلب" و تعیین و یا وصیت حاکمان قبلی می دانند.

مدیر گروه تاریخ و سیره پژوهشگاه بین المللی المصطفی حوزه علمیه ایده آل از منظر مقام معظم رهبری را مورد توجه قرار داد و ابراز کرد: اسلام شناسی بر مبنای قرآن و سنت، رعایت تقوا و حرام وحلال خداوند متعال برای درک مفاهیم اسلامی و زمان و موقعیت شناسی از موضوعاتی است که طلاب را برای دفاع از آرمان های ولایت فقیه آماده می سازد.

* مباحث ولایت فقیه در محتوای درسی حوزه گنجانده شود

مدیر گروه تاریخ و سیره مجتمع آموزش عالی فقه، با اشاره به اهمیت شناخت طلاب حوزه های علمیه از جایگاه و شخصیت مقام معظم رهبری، اظهار کرد: هرچند که طلاب حوزهها با مبانی ولایت فقیه شناخت اجمالی دارند، اما باید به شکل رسمی در محتوای دروس حوزه تاریخچه، مباحث و مصادیق ولایت فقیه گنجانده شود.

منبع: مجتمع آموزش عالی فقه

211008