منظور خداوند از اين مَثَل چه بوده است؟

در این نوشتار به شأن نزول آیه 26 سوره مبارکه بقره پرداخته می شود.

کد خبر: ۱۷۴۶۱

شنبه - ۲۳ آذر ۱۳۹۲ / 23 September 1392

عقیق: خداوند در آیه 26 سوره مبارکه بقره می فرماید: « إِنَّ اللَّهَ لايَسْتَحْيي‏ أَنْ يَضْرِبَ مَثَلًا ما بَعُوضَةً فَما فَوْقَها فَأَمَّا الَّذينَ آمَنُوا فَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ وَ أَمَّا الَّذينَ كَفَرُوا فَيَقُولُونَ ما ذا أَرادَ اللَّهُ بِهذا مَثَلًا يُضِلُّ بِهِ كَثيراً وَ يَهْدي بِهِ كَثيراً وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقينَ‏»

خداوند از اين كه به (موجودات ظاهراً كوچكى مانند) پشه، و حتى كمتر از آن، مثال بزند شرم نمى‏ كند. (در اين ميان) آنها كه ايمان آورده‏ اند، مى‏ دانند كه آن، حقيقتى است از طرف پروردگارشان؛ و اما آنها كه راه كفر را پيموده ‏اند، (اين موضوع را بهانه كرده) مى ‏گويند:"منظور خداوند از اين مَثَل چه بوده است؟!" (آرى،) خدا جمع زيادى را با آن گمراه، و گروه بسيارى را هدايت مى‏ كند؛ ولى تنها فاسقان را با آن گمراه مى ‏سازد!

شأن نزول
اين چگونه وحى آسمانى است، كه مثل به عنكبوت و مگس مى ‏زند؟
جمعى از مفسران از «ابن عباس» در شأن نزول آيه فوق چنين نقل كرده‏ اند: هنگامى كه خداوند در آيات گذشته پيرامون منافقين، دو مثال بيان كرد (مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِي اسْتَوْقَدَ نارا ...- و- أَوْ كَصَيِّبٍ مِنَ السَّماءِ) منافقين گفتند: خداوند برتر و بالاتر از اين است كه چنين مثال‏ هایى بزند، و از اين راه در وحى بودن قرآن اظهار ترديد كردند، در اين موقع آيه فوق نازل شد و به آنها پاسخ گفت.

بعضى ديگر گفته‏ اند: هنگامى كه در آيات قرآن، مثل‏هایى به «ذباب» (مگس) و «عنكبوت» زده مى ‏شد، جمعى از مشركان اين موضوع را بهانه قرار داده، زبان به انتقاد گشودند و مسخره كردند كه اين چگونه وحى آسمانى است كه سخن از «عنكبوت» و «مگس» مى‏ گويد؟ آيه فوق نازل شد و با تعبيراتى زنده به آنها جواب داد.

منبع:جام

211008